CLINT EASTWOOD-NGƯỜI HÙNG ĐIỀM TĨNH VÀ KIÊN CƯỜNG
*THE GOOD-THE BAD AND THE UGLY*
Một bộ phim bất tử trong lòng khán thính giả trong nhiều thập kỷ và nó có giá trị lớn đối với thời đại ngày nay.
*Xem để suy gẫm.
*Xem để so sánh thời cuộc.
*Xem để biết bản ngã của con người khi họ đứng trước cái ác, cái xấu-sự đê tiện?
*Con người sẽ lựa chọn con đường nào để đi khi đứng trước vàng bạc, quyền lực?
*Chân Thiện Mỹ có còn tồn tại trong thế giới ngày nay không? Vì sao?
Clinton Eastwood Jr. (sinh ngày 31 tháng 5 năm 1930) tại Bệnh viện Saint Francis Memorial ở San Francisco; là một diễn viên kiêm nhà làm phim người Mỹ lừng danh thế giới. Cha mẹ ông là bà Ruth và ông Clinton Eastwood (1906–1970). Gia đình họ lúc bấy giờ đang sống tại khu phố Lake Merritt ở Oakland.
Ông một trong những tài tử dành nhiều giải thưởng nhất: Bốn giải Oscar, bốn giải Quả cầu Vàng và ba giải César, cùng các đề cử cho ba giải BAFTA và một giải Grammy. Ông đã được vinh danh với giải Sư tử Vàng cho Thành tựu trọn đời, giải Cành cọ Vàng danh dự và giải Thành tựu trọn đời của AFI. Ông cũng được trao tặng hai trong số những danh hiệu dân sự cao quý nhất của Pháp: tước hiệu Chỉ huy (Commander) thuộc Huân chương Văn học và Nghệ thuật (Ordre des Arts et des Lettres) vào năm 1994, và Bắc Đẩu Bội tinh (Legion of Honour) vào năm 2007. Khi còn bé, Ông là một học sinh cá biệt, và đã trải qua nhiều công việc khác nhau trước khi trở thành diễn viên điện ảnh.
Ông có nhiều bộ phim nổi tiếng nhưng có lẽ tôi thích Bộ phim “The Good, the Bad and the Ugly” nhất. Đó một trong những bộ phim cao bồi Miền Tây nổi tiếng trong lịch sử điện ảnh. Đặc biệt, bộ phim này trở thành một kiệt tác không đơn thuần là những cuộc đấu súng nghẹt thở, mà còn là nghệ thuật kể chuyện, sức mạnh của hình ảnh, âm nhạc và tính cách con người trong một thế giới đầy bạo lực, lòng tham và sự phản bội.
Tôi say mê phim ảnh, sách báo từ khi còn bé và tài tử Clint Eastwood là một trong những diễn viên mà lũ trẻ chúng tôi say mê.
Ông không chỉ là một diễn viên tài năng mà còn tạo nên một hình tượng cao bồi có sức sống vượt qua nhiều thế hệ khán giả. Nhân cách của ông cũng khiến cho chúng ta yêu mến và kính trọng.
Nhân vật Blondie do Clint Eastwood thủ vai chính, có một sức hấp dẫn rất đặc biệt. Ông ít nói, lạnh lùng, quan sát sắc bén và hiếm khi để người khác biết mình đang nghĩ gì.
NGƯỜI HÙNG ĐIỀM TĨNH VÀ KIÊN CƯỜNG
Cách Clint Eastwood thể hiện nhân vật Blondie trong bộ phim *The Good, the Bad and the Ugly* (tạm dịch: *Thiện, Ác và Kẻ Đê Tiện*) hoàn toàn khác biệt so với hình mẫu người hùng hoàn hảo thường thấy. Để sinh tồn, ông biết tính toán và tận dụng mọi tình huống nhằm đánh bại kẻ xấu trong một thế giới mà lòng tin là thứ xa xỉ. Dẫu vậy, ông vẫn giữ vững những giới hạn đạo đức và bộc lộ những khoảnh khắc đầy tính nhân văn. Eastwood truyền tải cảm xúc qua ánh mắt, biểu cảm gương mặt và sự tĩnh lặng—đây chính là thế mạnh độc đáo trong lối diễn xuất của ông.
BA NHÂN VẬT—BA TÍNH CÁCH RIÊNG BIỆT TẠO NÊN GIÁ TRỊ CỦA BỘ PHIM
***Ba nhân vật—ba khía cạnh của bản chất con người:
-Người Tốt (The Good) — Blondie: Điềm tĩnh, thông minh và thực tế, nhưng vẫn bị ràng buộc bởi các giới hạn đạo đức.
-Kẻ Xấu (The Bad) — Angel Eyes: Lạnh lùng, tàn nhẫn và đầy toan tính; sẵn sàng giết người vì lợi ích cá nhân.
-Kẻ Đê Tiện (The Ugly) — Tuco: Nhanh trí, hài hước và tham lam, nhưng cũng đầy đáng thương và tràn trề sức sống.
Họ đối lập nhau, đại diện cho thời đại và lịch sử hình thành nước Mỹ—một giai đoạn đầy biến động và vô pháp luật trên vùng biên giới hoang sơ, chưa được khai phá.
Có lẽ, các nhân vật không hoàn toàn khớp với tên gọi trong tựa phim. Blondie không hẳn là người "tốt" thuần túy, còn Angel Eyes cũng không đơn thuần là kẻ "xấu"; trong khi đó, Tuco—dù vẻ ngoài thô kệch và đầy khiếm khuyết—lại sở hữu chiều sâu tâm lý đáng kinh ngạc.
Eli Wallach là một trong ba nhân vật đó, mang đến một cá tính hoàn toàn trái ngược với hai người còn lại nhưng lại vô cùng lôi cuốn. Một tên cướp ồn ào, tinh ranh, hỗn loạn nhưng cũng đầy tình người; hắn vừa đồng hành vừa đối đầu với hai nhân vật chính còn lại. Một trong những thành tựu lớn nhất của đạo diễn Sergio Leone là việc không gò ép các nhân vật này vào những khuôn mẫu cứng nhắc của thiện và ác.
CẢNH ĐẤU SÚNG NGHẸT THỞ – QUY LUẬT CỦA GIỚI GIANG HỒ MIỀN VIỄY TÂY XA XƯA
Lũ trẻ của chúng tôi rất hồi hộp khi xem cảnh nầy. Ai cũng sợ anh chàng cao bồi đẹp trai Blondie bị hai tên xấu xa kia bắn chết. Cảnh đó, vẫn còn xuất hiện thường trong những phim khác như một nghệ thuật điện ảnh lôi cuốn.
Đạo diễn tài ba, Sergio Leone, đã sẽ chọn cuộc đối đầu của ba tay súng tại nghĩa trang Sad Hill.
Ba người đứng giữa hàng nghìn ngôi mộ. Không gian rộng lớn nhưng bầu không khí lại ngột ngạt. Những khuôn mặt căng thẳng, đôi mắt đầy hoang mang, lo sợ, nhưng tập trung cao độ. Bàn tay và những khẩu súng đang chờ nhả đạn. Thời gian dường như ngưng đọng. Chết chóc.
Một phong cách vượt khỏi thể loại cao bồi
Sergio Leone biến một câu chuyện truy tìm vàng thành một bản trường ca điện ảnh, kết hợp bạo lực, hài hước đen, bi kịch và suy ngẫm về con người.
Khán giả biết sắp có kẻ chết, người sống. Súng sẽ nổ nhưng vẫn không thể rời mắt khỏi màn hình.
(***Bây giờ có chuyện một tử tù bắn chết 13 người lính vô tội và làm 23 người khác bị thương sẽ bị đem ra tử hình thì có nhiều kẻ đạo đức giả lên tiếng phản đối.)
Đạo diễn Leone kéo dài sự chờ đợi đến mức gần như không chịu nổi. Ông hiểu rằng đôi khi sự im lặng trước tiếng súng còn đáng sợ hơn chính tiếng súng.
Đó không chỉ là một màn đấu súng để kết thúc sự xung đột, phá vỡ những mưu tính của đối thủ. Thiện – ác, lòng tham, mưu tính của con người. Sự tàn bạo của nó phải bị dập tắt trong tiếng súng. Luật pháp không chạm được đến kẻ xấu xa, luật giang hồ sẽ xử họ.
Người hiền lành không hành động sẽ bị loài sói hoang ăn thịt là điều không thể tránh khỏi.
Một bộ phim tiêu biểu khác mà tôi cũng đã xem lại cách đây một tuần: The Outlaw Josey Wales- do Clint Eastwood đóng vai chính cũng mang nội dung tương tự. Khi luật pháp vắng bóng, con người sẽ thanh toán lẫn nhau. Máu sẽ đổ, con người sẽ bị săn đuổi như con vật trong rừng hoang. Và những người hiền lành, tốt bụng, ngây thơ sẽ là mồi ngon cho bọn thú tính.
ÂM NHẠC CỦA ENNIO MORRICONE – LINH HỒN BẤT TỬ CỦA BỘ PHIM
Đôi khi, tôi muốn xem lại những bộ phim Viễn Tây cũ chỉ để được nghe thứ âm nhạc vang vọng thanh âm của thiên nhiên: tiếng huýt sáo, tiếng vó ngựa dồn dập và tiếng hí vang trời hòa quyện cùng gió núi, gió đồng. Có những lúc, bạn sẽ thấy mình hào hứng ngân nga theo những giai điệu vui tươi khi chứng kiến cảnh ngựa phi nước đại. Ennio Morricone đã sáng tác những bản nhạc phim thực sự tuyệt diệu.
Nếu hình ảnh Clint Eastwood trở thành biểu tượng, thì âm nhạc của Ennio Morricone đã biến bộ phim thành một bản hòa âm độc đáo, mô phỏng tiếng hú hoang dại và tiếng huýt sáo, kết hợp cùng tiếng đàn guitar và những âm sắc lạ lẫm chưa từng thấy trong các nhạc phim Viễn Tây truyền thống.
Âm nhạc không chỉ đơn thuần là phần đệm cho các cảnh hành động; nó còn báo hiệu hiểm nguy, tạo nên sự mỉa mai, khơi gợi cảm giác cô độc và nâng tầm quy mô sử thi của bộ phim. Phần nhạc nền ấy mang sức sống mãnh liệt đến mức vẫn in đậm trong ký ức khán giả suốt nhiều thập kỷ qua.
Hiện tại, Rotten Tomatoes ghi nhận bộ phim đạt tỷ lệ đánh giá tích cực 97% từ giới phê bình. Dựa trên tổng hợp khoảng 75 bài đánh giá, bộ phim—và đặc biệt là phần nhạc nền đầy mê hoặc của Ennio Morricone—đã nhận được vô số lời khen ngợi.
GIÁ TRỊ LỚN CỦA THE GOOD-THE BAD ANF THE UGLY PHƠI BÀY SỰ TÀN KHỐC CỦA CHIẾN TRANH VÀ LÒNG THAM CỦA CON NGƯỜI.
*The Good, the Bad and the Ugly* (tạm dịch: *Người tốt, kẻ xấu và tên vô lại*) nằm ở cách nó phơi bày sự tàn khốc của chiến tranh và lòng tham của con người.
Đây chính là ý nghĩa chủ đề cốt lõi của bộ phim. Suy cho cùng, điện ảnh, văn học và báo chí đều phản ánh thời đại; chúng soi chiếu nhân loại và số phận cá nhân giữa dòng chảy lịch sử.
Lấy bối cảnh cuộc Nội chiến Hoa Kỳ, câu chuyện xoay quanh ba nhân vật đang truy tìm một kho vàng bị chôn giấu. Trên hành trình đó, họ chứng kiến cảnh binh lính bị thương, người chết và sự tàn phá do xung đột gây ra.
Một số cảnh phim đặt người xem trước nghịch lý đau lòng: những người lính tàn sát lẫn nhau vì những lý tưởng cao đẹp, trong khi ba kẻ săn vàng lại lợi dụng chiến tranh để phục vụ mục đích ích kỷ của riêng mình.
Bộ phim không rao giảng đạo đức một cách trực diện. Thay vào đó, nó phơi bày sự phi lý của bạo lực, sự mong manh của kiếp người và sức mạnh áp đảo của lòng tham—một thế lực lấn át cả phẩm giá cơ bản của con người—để khán giả tự rút ra kết luận cho riêng mình.
Theo tôi, số vàng trong phim không chỉ đơn thuần là phần thưởng cho người tìm thấy nó; nó đóng vai trò như một phép thử đối với bản chất con người. Khi đối mặt với khối tài sản khổng lồ, ai còn giữ được sự tỉnh táo và chút phẩm giá? Ai sẽ trở thành kẻ phản bội? Và ai sẽ bất chấp mọi thủ đoạn để đạt được mục đích?
Ranh giới giữa thiện, ác và lòng tham bị phơi bày khi tiền bạc, vàng và quyền lực chi phối bản chất của cả những sinh vật "hai chân" lẫn "bốn chân". Bản chất thực sự của loài vật—và của con người đang mang chiếc mặt nạ người—sẽ lộ diện khi lợi ích vật chất lấn át phẩm hạnh đạo đức. Tôi hình dung về thế kỷ hiện tại—một kỷ nguyên bị chi phối bởi chủ nghĩa hiện sinh và chủ nghĩa thực dụng—nơi những hệ tư tưởng kỳ quặc, dối trá và hão huyền sẽ dẫn dắt nhân loại đi chệch hướng trong cuộc tìm kiếm một thiên đường ảo ảnh.
Người ta chỉ nhìn thấy "kho báu" được khắc họa trong phim mà không nhận ra cuộc chiến giữa thiện và ác đang diễn ra ngay trong tâm trí mình. Họ quên đi những cuộc đấu tranh lịch sử và cuộc chiến sinh tồn qua nhiều thế kỷ đã tôi luyện nên một Hợp chủng quốc Hoa Kỳ vĩ đại như ngày nay. Người thuộc mọi sắc tộc trên toàn thế giới đều mang những nét văn hóa, màu da, ngôn ngữ, phong tục và tôn giáo đa dạng. Họ chỉ có thể chung sống hòa thuận và hữu nghị với các dân tộc khác nếu biết cư xử đúng mực và có tinh thần tương hỗ—biết đền đáp ân nghĩa cũng như thừa nhận những sai lầm của mình. Nếu muốn nhận được sự tử tế, tôn trọng và yêu thương từ người khác, trước hết họ phải chứng tỏ mình xứng đáng với những điều đó.
TÀI TỬ CLINT EASTWOOD – SỨC HẤP DẪN VƯỢT KHỎI MÀN ẢNH
Clint Eastwood sở hữu một sức hút đầy bí ẩn. Ông mang vẻ đẹp nam tính, phong trần và toát lên khí chất đàn ông đích thực. Những đường nét góc cạnh trên gương mặt, đôi mắt sâu thẳm, vẻ điềm tĩnh và phong thái ung dung của ông tạo nên một sức hút đầy lôi cuốn.
Điều khiến tôi ngưỡng mộ hơn cả là hình ảnh này không chỉ gói gọn trong các vai diễn; ông còn khẳng định tài năng ở vai trò đạo diễn, nhà sản xuất và người kể chuyện qua điện ảnh. Trong những tác phẩm như *Unforgiven* (1992), ông trở lại với thế giới cao bồi mà mình từng gắn bó nhưng mang đến một góc nhìn sâu sắc hơn—nơi "bạo lực bị tước bỏ vẻ hào nhoáng, người hùng không hoàn toàn cao thượng, và quá khứ không thể dễ dàng bị xóa nhòa."
Ông là một nghệ sĩ không chỉ lặp lại hình ảnh đã làm nên tên tuổi mình mà còn dám chất vấn chính hình tượng đó.
Người ta càng thêm nể trọng ông bởi trí tuệ, sự chính trực, lòng trắc ẩn và lòng can đảm dám nói lên suy nghĩ của mình. Eastwood có những quan điểm cá nhân rõ ràng và từng thẳng thắn lên tiếng về các vấn đề xã hội, chính trị cũng như quyền tự do cá nhân. Ông từng chỉ trích phe cánh tả cực đoan, đặc biệt là nỗ lực của họ nhằm tước bỏ quyền sở hữu súng (theo Tu chính án thứ Hai) – một quyền gắn liền với hình ảnh cao bồi của ông. Dù không phải lúc nào cũng nhận được sự đồng thuận tuyệt đối, nhưng việc sẵn sàng bày tỏ quan điểm riêng đã trở thành một phần không thể thiếu trong hình ảnh công chúng đầy cuốn hút của ông.
Điều tôi yêu thích ở thế giới cao bồi chính là tinh thần tự do và sự trân trọng sâu sắc dành cho thiên nhiên—những cánh rừng, ngọn núi, cỏ cây, biển cả mênh mông và những dòng sông. Tôi khao khát được lắng nghe hơi thở của gió, tiếng xào xạc của cỏ cây, tiếng róc rách của suối ngàn và tiếng gầm vang của biển cả, để thấu hiểu sự hòa hợp giữa vạn vật và thiên nhiên mà đất trời đã ban tặng cho chúng ta.
Giữa những đau thương tột cùng của cuộc Nội chiến Hoa Kỳ, vẫn có những người chọn đứng ngoài cuộc chiến—dấn thân vào những hành trình băng qua sa mạc và những vùng hoang dã hiểm trở. Họ là hiện thân cho thân phận con người khi đối mặt với một thế giới bao la và khắc nghiệt—nơi sự cứu giúp không phải lúc nào cũng được đảm bảo. Họ buộc phải tự đưa ra quyết định, gánh vác trách nhiệm cá nhân và đối mặt với hệ quả từ những lựa chọn của chính mình. Lịch sử Hoa Kỳ cũng phức tạp và đa chiều chẳng kém gì những bộ phim trên màn bạc. Song hành cùng tinh thần tiên phong và khát vọng tự do là những xung đột, việc tước đoạt đất đai của người bản địa cùng những mất mát to lớn mà nhiều cộng đồng phải gánh chịu. Chính lịch sử đầy biến động ấy đã mang lại chiều sâu cho dòng phim miền Tây (Western)—biến chúng thành những tác phẩm mang ý nghĩa lớn lao hơn nhiều so với các bộ phim phiêu lưu kịch tính chỉ để xem cho thỏa trí tò mò.
Chúng ta ngưỡng mộ Clint Eastwood bởi ông đã thổi hồn vào hình tượng nhân vật kinh điển ấy một nét nhân văn độc đáo và đậm chất riêng. Ông bước vào cuộc đời chúng ta từ thuở thanh xuân với phong thái cao bồi đầy cuốn hút, nhưng vẫn mãi hiện diện trong tâm trí ta nhờ những giá trị mà ông đại diện—một nghệ sĩ tài năng hiếm có, người sở hữu tài năng, sự chính trực và cá tính mạnh mẽ vượt xa khỏi khuôn khổ màn ảnh.
Ở tuổi 96, tôi cầu mong Clint Eastwood luôn dồi dào sức khỏe, bình an và hạnh phúc. Với trí tuệ vẫn còn minh mẫn, ông đã sống đủ lâu để chứng kiến nước Mỹ bước vào một chương đầy gian nan khác—một chương kịch tính đến mức đôi khi sánh ngang với bộ phim *The Good, the Bad and the Ugly* (Thiện, Ác, Tà).
Cảm ơn Clint Eastwood vì đã để những đứa trẻ như tôi lớn lên cùng ký ức về ông như một biểu tượng trường tồn của điện ảnh Mỹ.
Tiếc thay, kỷ nguyên vàng của Hollywood giờ đây đã lùi xa vào dĩ vãng./.
Phong Thu phân tích và bình luận
MD Oct 14, 2026.
Cộng đồng bình luận